Meer informatie over de algemene werking van de gemeente(raad).
De gemeente is het lokale bestuur en werkt volgens het dualisme: er is samenwerking tussen twee bestuursorganen nodig om tot bestuur te komen. Er zijn drie bestuursorganen:
- De gemeenteraad: Het 'parlement' van de gemeente. Dit zijn door de inwoners gekozen volksvertegenwoordigers die de kaders stellen en het beleid bepalen.
- Het college van burgemeester en wethouders (B&W): Het dagelijks bestuur dat verantwoordelijk is voor de voorbereiding en uitvoering van besluiten en de dagelijkse leiding van de gemeentelijke organisatie.
- De burgemeester: De burgemeester zelf is naast onderdeel van het college, ook een zelfstandig bestuursorgaan op sommige onderwerpen.
Samen zorgen zij voor uiteenlopende taken zoals de inrichting van de omgeving, maatschappelijke ondersteuning zoals bijvoorbeeld jeugdzorg, lokale belastingen, vergunningverlening en de veiligheid in de buurt.
De gemeenteraad is het hoogste bestuursorgaan in de gemeente en heeft drie wettelijke taken:
- Volksvertegenwoordiging: Raadsleden praten met inwoners, ondernemers en organisaties om te weten te komen wat er leeft in Dongen, ’s Gravenmoer en Klein-Dongen-Vaart. Deze belangen en meningen wegen zij af bij besluiten. Ze zijn immers gekozen door de inwoners van de gemeente en dienen hen daarom te vertegenwoordigen.
- Kaderstelling: De raad bepaalt de hoofdlijnen van het beleid. Zij stellen vast wát de gemeente gaat doen en welk budget daarvoor beschikbaar is via de jaarlijkse gemeentebegroting. Als er vervolgens meer geld nodig is, moet dat ook weer via de gemeenteraad bijgesteld worden.
- Controle: De raad controleert of het college van B&W de afgesproken plannen tijdig, binnen het budget en volgens procedure uitvoert.
Het aantal raadsleden per gemeente wordt bepaald door het inwonersaantal. Zo heeft de gemeenteraad van Tilburg meer leden, dan die van Dongen, maar die van Loon op Zand weer minder. In Dongen kent de raad 21 raadsleden.
Een fractie is een groep raadsleden die namens dezelfde politieke partij in de raad zit. Soms bestaat een fractie uit meerdere personen, maar het kan ook een eenmansfractie zijn. Dit wordt bepaald door het totaal aantal stemmen dat de partij heeft gekregen tijdens de gemeenteraadsverkiezingen. In de gemeenteraad van Dongen met 21 zetels zijn de volgende fracties actief:
- Volkspartij Dongen (VPD) met 9 zetels
- CDA Dongen-’s Gravemoer met 5 zetels
- D66 Dongen met 4 zetels
- Dongense VVD met 3 zetels
Zoals je ziet kan een partij onderdeel zijn van een landelijke partij, maar mogen er ook lokale partijen deelnemen aan de verkiezingen.
De raad werkt in een vaste vergadercyclus. Hierin doorloopt een raadsvoorstel drie vaste fasen (het BOB-model):
- Beeldvorming: Informeren en feiten verzamelen (wat is het probleem/voorstel precies?).
- Oordeelsvorming (Commissies): Debatteren en standpunten uitwisselen (wat vinden de politieke partijen ervan?).
- Besluitvorming (Raadsvergadering): Stemmen en besluiten nemen (wat gaat de gemeente definitief doen?).
De vaste onderdelen van de cyclus in Dongen zijn het presidium, de raad op pad, de beeldvormingsavond, de commissies FFO en SB, de thema-avond en de raadsvergadering. Mocht je willen weten wat deze vergaderingen inhouden, dan kun je ze vinden onder de categorie ‘vergaderingen’ in deze zelfde vraagbaak.
Alle officiële raadsbesluiten, aangenomen moties/amendementen en getekende besluitenlijsten zijn openbaar. Je vindt deze via de knop overzichten bovenaan deze pagina. Hier zijn ook vergelijkbare documenten van eerdere jaren te vinden.
De agenda's, raadsvoorstellen en bijbehorende bijlagen zijn te vinden via de knop ‘vergaderingen’ bovenaan deze pagina. Bij de griffie streven we ernaar om deze ruim voor de betreffende vergadering te publiceren.
De griffie is het ambtelijke ondersteuningsteam van de gemeenteraad. Waar de rest van de organisatie voor het college werkt, werkt de griffie uitsluitend voor de raad. Zij adviseren raadsleden, faciliteren de vergaderingen, beheren de raadsdocumenten en helpen inwoners die in contact willen komen met de raad of willen inspreken.
De rekenkamer is een onafhankelijk orgaan buiten de organisatie ingesteld door de raad. De rekenkamer onderzoekt de doelmatigheid, doeltreffendheid en rechtmatigheid van het beleid binnen een gemeente. Zo controleren het dagelijkse besturen en kijken of ze doen wat ze moeten doen.
De rekenkamer van Dongen is de Rekenkamer in Midden-Brabant (RMB), die tevens de rekenkamer van Goirle, Hilvarenbeek en Loon op Zand is.
Hier vind je welke vergaderingen en raadsactiviteiten er zijn, maar ook wat ze inhouden en kenmerken.
Het presidium wordt ook wel het 'stuurhuis' van de raad genoemd. Hierin zitten de fractievoorzitters en de burgemeester, geholpen door de griffier. Samen plannen en bespreken ze praktische zaken over de raad. Tijdens het presidium bepalen ze ook de voorlopige agendapunten voor de komende raadscyclus.
Beeldvormingsavonden zijn bijeenkomsten waarin raadsleden informatie ophalen om zich goed voor te bereiden. Hier komen bijvoorbeeld experts en ambtenaren presentaties geven en feitelijke vragen beantwoorden. Hier wordt verzameld en geluisterd, nog niet gedebatteerd of gediscussieerd.
De raad gaat in Dongen ook letterlijk op pad. Raadsleden verlaten het gemeentehuis om op bezoek te gaan in onze verschillende kernen: Dongen, ’s Gravenmoer en Klein-Dongen-Vaart. De bestemmingen hiervan zijn enorm uitlopend van ondernemers tot verenigingen.
Heb jij een onderwerp waar de raad eens naar zou moeten komen kijken. Dan kun je een aanmelding sturen naar [email protected]
De commissievergaderingen zijn de eerste vergaderingen waarin raadsleden debatteren over de voorliggende raadsvoorstellen en bespreekstukken. Ze gaan onderling het gesprek aan over de agendapunten en proberen elkaar te overtuigen. De commissie brengt na bespreking van elk raadsvoorstel een advies uit aan de raad. Ze adviseren of het stuk nog besproken moet worden of als hamerstuk de raadsvergadering in kan. Zo worden er weloverwogen keuzes gemaakt.
In Dongen kennen we twee commissies. Deze bestaan uit verschillende raads- en burgercommissieleden, die lid zijn van fracties uit de raad. Fysieke, financiële en onderwerpen over veiligheid worden in deze commissie behandeld.
De commissievergaderingen zijn de eerste vergaderingen waarin raadsleden debatteren over de voorliggende raadsvoorstellen en bespreekstukken. Ze gaan onderling het gesprek aan over de agendapunten en proberen elkaar te overtuigen. De commissie brengt na bespreking van elk raadsvoorstel een advies uit aan de raad. Ze adviseren of het stuk nog besproken moet worden of als hamerstuk de raadsvergadering in kan. Zo worden er weloverwogen keuzes gemaakt.
In Dongen kennen we twee commissies. Deze bestaan uit verschillende raads- en burgercommissieleden, die lid zijn van fracties uit de raad. Voorbeelden van onderwerpen in deze commissie zijn o.a. onderwijs en sport tot jeugdzorg en het bestuur.
Een thema-avond is een informele en informatieve bijeenkomst van de gemeenteraad. Tijdens deze avond verdiepen raadsleden zich in één specifiek onderwerp, zoals woningbouw, duurzaamheid of jeugdzorg. Er worden geen officiële besluiten genomen en er is geen debat.
Het officiële sluitstuk van de raadscyclus. Tijdens deze vergadering worden de laatste dingen over de onderwerpen besproken om vervolgens te stemmen over het agendapunt. Tijdens de vergaderingen wordt er ook over hamerstukken gestemd. Er wordt tijdens de raadsvergadering niet over deze agendapunten gedebatteerd.
De voorzitter van de raadsvergadering is de burgemeester, maar die mag niet meestemmen. De griffier zit naast de burgemeester om de raadsleden te ondersteunen en de vergadering samen met de voorzitter in goede banen te leiden. Alleen in deze vergadering neemt de raad definitieve besluiten. Ook kan de raad amendementen of moties vaststellen.
Hier vind je hoe je mee kunt denken in de lokale politiek en daar zelfs onderdeel van kunt worden.
Dit kan op verschillende manieren:
- Rechtstreeks mailen met fracties of raadsleden
- De mail sturen naar [email protected] om de hele raad te bereiken
- Inspreken tijdens een vergadering
Alle drie bovenstaande manieren hebben een eigen kopje in deze vraagbaak. Raadpleeg die kopjes voor meer informatie.
Je kunt rechtstreeks contact opnemen met individuele raadsleden of fracties via de mail. Deze mailadressen vind je via de knop ‘wie is wie’ en vervolgens ‘raadsleden’ bovenaan deze pagina.
Wil je de hele raad bereiken? Dan kun je een e-mail sturen aan de raad via het adres [email protected]. Deze mail wordt dan toegevoegd aan de lijst 'ingekomen stukken' en verspreid onder de raadsleden.
Inspreken geeft inwoners en belanghebbenden de kans om direct tot de raads- en commissieleden te spreken over een agendapunt. Je krijgt hiervoor maximaal 5 minuten spreektijd tijdens een vergadering. Vervolgens kunnen raadsleden nog verhelderende vragen stellen. Om je hiervoor aan te melden kun je een mail sturen naar [email protected].
Politiek actief worden kan op verschillende manieren.
Zo kun je bijvoorbeeld lid worden van één van de lokale partijen. De partijen die op dit moment actief zijn in Dongen zijn de Volkspartij Dongen, CDA Dongen-'s Gravenmoer, D66 Dongen en de Dongense VVD. Door lid te worden kun jij meegenomen worden in bijvoorbeeld het voorbereiden van vergaderingen, het opzetten van verkiezingsprogramma's en andere ondersteuning van raadsleden.
Mocht je geen aansluiting voelen bij de lokale partijen, kun je ook je eigen partij oprichten en daarmee deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen. De eerstvolgende verkiezingen zijn in 2030
Wij streven ernaar om zoveel mogelijk vergaderingen in de openbaarheid te houden. Zo zijn vergaderingen fysiek bij te wonen in het gemeentehuis of online te bekijken via 'vergaderingen' bovenaan deze pagina.
Beeldvormingsavonden, commissievergaderingen en raadsvergaderingen zijn vrijwel altijd openbaar.
Bij thema-avonden en de Raad op pad bijeenkomsten komt het iets vaker voor dat ze besloten zijn, maar in de regel nog steeds zoveel mogelijk openbaar.
Hier vind je lastige/onbekende woorden die veel voorkomen binnen de lokale politiek, met daaronder een toelichting.
Een amendement is een formeel voorstel van een raadslid om de tekst van een lopend raadsvoorstel of besluit aan te passen. Als een meerderheid van de raad voor stemt, wordt de voorgestelde wijziging direct doorgevoerd in het definitieve besluit. Zo kan de raad het beleid van het college bijsturen voordat het officieel vaststaat.
Een bestuursakkoord is een overeenkomst waarin de coalitiepartijen de belangrijkste plannen en doelen voor de komende bestuursperiode vastleggen. Het vormt de basis voor het beleid dat het college van burgemeester en wethouders gaat uitvoeren. Hierin staat beschreven wat de partijen samen willen bereiken en hoe het budget wordt verdeeld.
Het formatieproces is de fase na de verkiezingen waarin politieke partijen onderhandelen om een nieuwe coalitie te vormen. Tijdens deze periode wordt gezocht naar een meerderheid in de raad en worden de afspraken voor het bestuursakkoord gemaakt. Ook worden in deze fase de nieuwe wethouders gekozen en verdeeld over de partijen.
Ingekomen stukken zijn brieven, documenten en brieven van inwoners, organisaties of de overheid die aan de gemeenteraad zijn gestuurd. De raad neemt deze documenten officieel voor kennisgeving aan of besluit ze door te sturen naar een commissie voor verdere behandeling. Dit zorgt ervoor dat alle informatie die binnenkomt op een transparante manier wordt vastgelegd.
Een motie is een korte verklaring of een verzoek van de raad aan het college van B&W om iets te doen of juist te laten. In tegenstelling tot een amendement wijzigt een motie de tekst van een besluit niet, maar geeft het een duidelijke politieke reactie of opdracht mee. Als een motie wordt aangenomen, moet het college met het verzoek aan de slag.
Nevenfuncties zijn de extra banen, bestuursfuncties of vrijwilligersactiviteiten die raadsleden naast hun politieke werk uitvoeren. Deze functies moeten openbaar worden gemaakt om belangenverstrengeling te voorkomen en de transparantie te waarborgen. Zo kan iedereen zien welke achtergrond en andere belangen een bestuurder heeft.
De raadsagenda geeft een overzicht van alle onderwerpen en voorstellen die tijdens een raadsvergadering worden besproken. Hierop staat precies wanneer bepaalde onderwerpen aan de beurt zijn en wanneer de gemeenteraad erover besluit. Zo weten zowel raadsleden als inwoners waar de vergadering over gaat.
Raadsinformatiebrieven zijn schriftelijke mededelingen waarmee het college de gemeenteraad informeert over actuele zaken en de voortgang van beleid. Deze brieven zijn puur informatief en vereisen op zichzelf geen formeel besluit van de raad. Ze helpen raadsleden om goed op de hoogte te blijven van wat er binnen de gemeente speelt.
Een raadsvoorstel is een officieel plan van het college van B&W waar de gemeenteraad een besluit over moet nemen. In het voorstel staat uitgebreid beschreven wat het probleem is, welke oplossingen er zijn en wat het gaat kosten. Pas nadat de raad erover heeft gedebatteerd en voor heeft gestemd, wordt het voorstel officieel uitgevoerd.
Schriftelijke vragen zijn vragen die een raadslid formeel stelt aan het college over een specifiek onderwerp of actuele kwestie. Het college is verplicht om deze vragen binnen een afgesproken termijn schriftelijk te beantwoorden. Dit is een belangrijk instrument voor raadsleden om te controleren wat het bestuur precies doet.
Technische vragen zijn feitelijke vragen van raadsleden over de inhoud of cijfers van een specifiek dossier, zonder dat daar een politiek oordeel achter zit. Ze worden gesteld aan ambtenaren of het college om duidelijke achtergrondinformatie te krijgen voorafgaand aan het debat. Hierdoor kan het politieke debat in de raad sneller en inhoudelijker verlopen.
Toezeggingen zijn de concrete beloftes die een wethouder of burgemeester tijdens een vergadering doet aan de raad. Deze afspraken gaan vaak over het aanleveren van extra informatie of het uitvoeren van een specifieke actie. Ze worden officieel bijgehouden in een overzicht, zodat de raad kan controleren of de belofte wordt nagekomen.